Kültürümüzde bireysel temizlik veya sağlık amaçlı sıcak banyo, hamam ve kaplıcaların kullanımı oldukça yaygındır. Ancak son yılarda SPA, sauna, jakuzi, aquapark, süs  ve yüzme havuz gibi ortak kullanım alanları relaksasyon ve sosyal aktivite amaçlı daha sık kullanılmaya başlandı.

Bu kültürel değişim, eskiden evlerde kullandığımız sıcak küvetten yada hamamlardan kaynaklanan ve nadir karşılaştığımız "hot tube follikülit" kliniğinin daha sık görülmesine neden olmakta. Hatta klinik tablo Sauna folliküliti, Havuz folliküliti yada SPA folliküliti olarakta tanımlanmaya başlandı. Son yıllarda, döküntülerin aniden başlaması ve sıklıkla ateş gibi sistemik belirtilerinde eşlik etmesi ile birlikte bir sendrom olarakta tanımlanmasını öneren görüşler bulunmakta.

Bu klinik tablo etkeni Pseudomonas aeruginosa dır. P. aeroginosa fırsatçı enfeksiyonlara yol açabilen, aerob, gram negatif bir bakteridir. Yeşil tırnak sendromu, Sıcak ayak sendromu, malign eksternal otit ve ektima gangrenozum gibi deri enfeksiyonları cilt hastalıkları pratiğinde iyi bilinen pseudomanas nedenli hastalıklardır.

P. aeruginosa yüzme havuzu, küvet ya da sauna gibi ortamlarda kontamine su ile temas sonrası gelişen salgınlara neden olmakta. İlk kez 1975 yılında McCausland ve Cox tarafından eğlence amaçlı kullanılan su ortamları ile temas sonrası gelişen folikülit etkeni olarak tanımlanmıştır. Daha sonra banyo küveti, havuz ve sauna kullanımına bağlı birçok pseudomonas foliküliti olgusu bildirilmiştir.

Belirtiler sıklıkla kontamine su ile temastan 6-120 saat içerisinde gelişmekte. Temas sonrası bir kişide yada aynı kontamine su ile temas eden tüm bireylerde ortaya çıkmakta. Tüm vücutta, özellikle gövde, kalça ve kol-bacakların üst kısmında(yüz ve boyunda fazla görülmez) 2-5 mm çaplarında eritemli zeminde papüloveziküller gelişmekte. Sonra bunlar hızla püstüllere dönmekte. Kaşınıt olabilir. Döküntüler halsizlik, kas ağrısı, üşüme, ateş atakları, baş ağrısı, kuak ağrısı, koltuk alrı lenf nodüllerinde büyüme eklenebilmektedir.

Klinik tablo 10 gün içerisinde kendiliğinden düzelmekte(1-21 gün). Kontamine su ile temas ile tekrar başlayabilmekte. Kadınlarda kontaminasyon olmmakla birlikte özellikle folliklitlerin 3 ay kadar sürdüğü gözlenmiştir.

Tanı deri lezyonlarından ve şüpheli kontamine sudan alınan örneklerde P aeruginosa saptanması ile konulabilmrktedir.

Toplu kullanım alanlarında su serbest klor seviyesinin 1.0 mg/lt (ppm) olması önerilmekte.

Jakuzi, aquaparklar, süs havuzları ve SPA larda klorlamanın maalesef bu düzeyde yapılamamakta. Ayrıca jakuzi ve aquaparklarda kulanılan sistemler P. aerogenosanın daha fazla ürüyebileceği alanlar oluşturmakta. Ayrıca bu sularda insanlardan ve çevreden kaynaklanan organik atılar ve suyun sıcak olması klorlamanın etkisini azaltmakta. Ayrıvca bu rotamda P. aeruginosa daha fazla üremektedir.

Yapılan çalışmalarda suyun sıcaklığı 40 C üzerine çıktıüında korlamanın etkisiz olduğu ve P. aeruginosanın daha fazla ürediği gösterilmiştir. Örneğin saunada, Fin yada Japon hamamlarında sıcaklık 42 C üzerine kadar çıkmaktadır.

Bu sular ile temastan hemen sonra herhangi bir sabunla vücudun temzielnerek durulanması klinik tabloyu azda olsa hafifletmekte.

Burada follikülit gelişimine neden olan P. aeruginosanın exotoxin ve/veya exotoksin kombinasyonlarıdır. Yapılan çalışamlarda follikülit gelişiminde serotip ayrımı ve exotoksin farkı görülmemiştir. 

Özellikle böbrek yetmeliği ve diyabetli kişilerde bu follikülitin psudomonas septisemisine neden olabileceği unutumamalı bu kişilerde daha dikkatli olunmalıdır. 

Follikülite benzer bir klinik tablo olan sıcak ayak sedromu ayak tabanında kontamine su ile uzun süreli temas sonrası özellikle topuk bölgesi gibi basınca maruz kalan bölgelerde ani başlangıçlı, hassas, eritemli nodüllerle karakterize olan bir klinik tabodur. Bazı olgularda aralıklı ateş, lökositoz ve palmo-plantar bölgede ağrılı eritemli nodüler lezyonlar meydana gelişmekte. Çocuklarda derinin en dış tabakası olan stratum korneumun daha ince yapıda olması nedeniyle mikrotravmalara daha duyarlı olmaları ve çocuk havuzlarının daha sığ olması nedeniyle P. aeriginosa bulaşma riski daha yüksektir. 

 

 

 


yol tarifi

dermatoloji randevu
dermatoloji doktor cevapliyor

Adres: Esentepe Mah. Cevizli D 100 Güney Yanyol Lapishan 25/2 Soğanlık, Kartal / İSTANBUL
GSM: 0532 624 21 27
Bu sitedeki bilgiler doktor ya da eczacıya danışmanın yerine geçmez. Sitedeki bilgi, yorum ve görüntüler kişileri bilgilendirme amaçlı olup, tanı ve tedaviye yönlendirme amaçlı değildir.



© 2020 Hakan Buzoğlu. All Rights Reserved.
ByFlash Web Agency